Mục lục

Viêm tiểu phế quản cấp ở trẻ là gì?

Viêm tiểu phế quản cấp tính là một bệnh lý nhiễm trùng hô hấp cấp tính nặng, thường gặp ở trẻ nhỏ dưới 2 tuổi, đặc biệt là trẻ dưới 1 tuổi.

Tổn thương cơ bản của bệnh là tình trạng viêm xuất tiết và phù nề niêm mạc các tiểu phế quản lan rộng. Hậu quả là làm tắc hẹp các đường thở nhỏ (có đường kính < 2mm), khiến trẻ lâm vào tình trạng khó thở, thiếu oxy và có thể nguy hiểm đến tính mạng nếu không được phát hiện kịp thời.

Nguyên nhân gây viêm tiểu phế quản cấp

Virus RSV là nguyên nhân phổ biến nhất: Virus hợp bào hô hấp (RSV – Respiratory Syncytial Virus) là nguyên nhân hàng đầu gây viêm tiểu phế quản cấp do virus RSV ở trẻ em.

Ngoài RSV, bệnh cũng có thể do một số virus khác gây nên như:

Virus á cúm typ 3.
Virus cúm.
Adenovirus.
Enterovirus.
Rhinovirus.
hMPV (Human Metapneumovirus).

Nguy cơ bội nhiễm vi khuẩn

Trong một số trường hợp, trẻ có thể bị bội nhiễm vi khuẩn như:

Tụ cầu.
Phế cầu.
Haemophilus influenzae.

Khi đó, tổn thương đường hô hấp sẽ nặng hơn, dễ tiến triển thành viêm phổi nặng, làm bệnh diễn biến phức tạp và kéo dài.

Những trẻ nào có nguy cơ mắc viêm tiểu phế quản cao?

Một số đối tượng có nguy cơ cao mắc viêm tiểu phế quản cấp do virus RSV ở trẻ em gồm:

Trẻ từ 2–6 tháng tuổi, đặc biệt trẻ dưới 1 tuổi.
Trẻ sinh non hoặc sinh thiếu tháng.
Trẻ không được bú mẹ đầy đủ.
Trẻ sống trong môi trường đông đúc, chật hẹp hoặc thường xuyên tiếp xúc với khói thuốc lá.
Trẻ mắc bệnh tim bẩm sinh có tăng áp phổi.
Trẻ mắc bệnh phổi mạn tính như loạn sản phổi, xơ nang.
Trẻ suy giảm miễn dịch hoặc mắc các bệnh lý thần kinh cơ.

Biến chứng nguy hiểm của viêm tiểu phế quản cấp do virus RSV ở trẻ em

Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh có thể gây nhiều biến chứng nguy hiểm như:

Khí phế thũng và xẹp phổi

Đường thở bị bít tắc bởi chất nhầy và tế bào bong tróc khiến không khí bị giữ lại trong phế nang gây khí phế thũng. Ngược lại, khi phế quản bị tắc hoàn toàn có thể dẫn đến xẹp phổi.

Suy hô hấp, suy tim

Trẻ thiếu oxy kéo dài có thể xuất hiện tím tái, ngạt thở, tim đập nhanh, thậm chí suy tim nếu không được cấp cứu kịp thời.

Mất nước

Do thở nhanh kết hợp với sốt, nôn trớ hoặc tiêu chảy, trẻ rất dễ rơi vào tình trạng mất nước và rối loạn điện giải.

Đây đều là những biến chứng có thể đe dọa tính mạng nếu không được xử trí sớm.

Dấu hiệu cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay

Ở giai đoạn đầu, viêm tiểu phế quản cấp do virus RSV ở trẻ em thường có các biểu hiện khá giống với cảm lạnh thông thường nên rất dễ khiến cha mẹ chủ quan. Trẻ có thể xuất hiện các triệu chứng như chảy mũi, hắt hơi, nghẹt mũi và ho nhẹ, đồng thời vẫn ăn uống, sinh hoạt tương đối bình thường.

Tuy nhiên, chỉ sau một thời gian ngắn, bệnh có thể diễn tiến nhanh, đặc biệt ở trẻ dưới 2 tuổi, khiến tình trạng viêm lan rộng đến các tiểu phế quản và gây tắc nghẽn đường thở. Lúc này, trẻ bắt đầu xuất hiện những dấu hiệu nặng hơn và cần được đưa đến cơ sở y tế để thăm khám ngay.

Cha mẹ cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay khi có các dấu hiệu sau:

Ho nhiều, ho thành từng cơn dữ dội, khiến trẻ mệt mỏi hoặc nôn sau ho.
Khó thở, thở nhanh bất thường, trẻ phải gắng sức khi hít thở.
Nghe có tiếng khò khè lan tỏa, đặc biệt khi trẻ thở ra.
Rút lõm lồng ngực khi hít thở, đây là dấu hiệu cho thấy trẻ đang phải dùng nhiều sức để hô hấp.
Môi, đầu ngón tay hoặc đầu ngón chân tím tái, biểu hiện của tình trạng thiếu oxy.
Trẻ mệt lả, quấy khóc nhiều, kích thích, vật vã hoặc lờ đờ, ngủ li bì, phản ứng chậm.
Bỏ bú, bú kém, chán ăn hoặc nôn trớ liên tục, làm tăng nguy cơ mất nước và suy kiệt.

Lưu ý: Không nên chủ quan khi trẻ chỉ có những biểu hiện giống cảm lạnh. Viêm tiểu phế quản cấp do virus RSV ở trẻ em có thể chuyển nặng rất nhanh, đặc biệt ở trẻ nhỏ dưới 1 tuổi, trẻ sinh non hoặc có bệnh lý nền. Việc phát hiện sớm và đưa trẻ đến bệnh viện kịp thời sẽ giúp giảm nguy cơ suy hô hấp, hạn chế biến chứng nguy hiểm và nâng cao hiệu quả điều trị.

Điều trị viêm tiểu phế quản cấp do virus RSV ở trẻ em

Hiện nay, viêm tiểu phế quản cấp do virus RSV ở trẻ em chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Việc điều trị chủ yếu tập trung vào hỗ trợ hô hấp, điều trị triệu chứng và chăm sóc toàn diện.

Hỗ trợ hô hấp

Hút sạch đờm dãi.
Làm thông thoáng đường thở.
Trẻ nặng có thể cần thở oxy hoặc hỗ trợ thở máy.

Điều trị triệu chứng

Hạ sốt an toàn.
Sử dụng thuốc giãn phế quản khi có chỉ định và đáp ứng điều trị.

Bù nước và điện giải

Khuyến khích trẻ uống nhiều nước.
Tăng cường bú mẹ.
Truyền dịch khi trẻ bỏ bú, nôn nhiều hoặc mất nước.

Sử dụng kháng sinh đúng chỉ định

Kháng sinh chỉ được sử dụng khi có bội nhiễm vi khuẩn theo đánh giá của bác sĩ dựa trên các xét nghiệm cần thiết.

Cha mẹ tuyệt đối không tự ý sử dụng kháng sinh cho trẻ vì thuốc không có tác dụng tiêu diệt virus RSV.

Cách phòng ngừa viêm tiểu phế quản cấp do virus RSV ở trẻ em

Để giảm nguy cơ mắc bệnh, cha mẹ nên thực hiện các biện pháp sau:

Nuôi con bằng sữa mẹ

Sữa mẹ giúp truyền kháng thể tự nhiên, tăng cường miễn dịch và giảm nguy cơ mắc bệnh trong những tháng đầu đời.

Tránh khói thuốc lá

Không để trẻ tiếp xúc với khói thuốc lá và môi trường ô nhiễm vì đây là yếu tố làm tăng nguy cơ mắc các bệnh đường hô hấp.

Giữ vệ sinh cá nhân và môi trường sống

Rửa tay bằng xà phòng trước khi chăm sóc trẻ.
Vệ sinh đồ chơi, vật dụng và bề mặt tiếp xúc thường xuyên.

Hạn chế tiếp xúc nguồn lây

Tránh đưa trẻ đến nơi đông người trong mùa dịch.
Hạn chế tiếp xúc với người đang ho, sốt hoặc sổ mũi.

Giữ ấm và tăng cường dinh dưỡng

Giữ ấm vùng cổ, ngực khi thời tiết thay đổi, đồng thời xây dựng chế độ dinh dưỡng đầy đủ để nâng cao sức đề kháng cho trẻ.

Chủ động thăm khám khi trẻ có dấu hiệu viêm tiểu phế quản cấp do virus RSV

Viêm tiểu phế quản cấp do virus RSV ở trẻ em có thể diễn tiến nhanh, đặc biệt ở trẻ dưới 2 tuổi và trẻ có bệnh lý nền. Vì vậy, khi trẻ xuất hiện các triệu chứng như ho nhiều, khò khè, khó thở, thở nhanh hoặc bỏ bú, cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.

Tại Bệnh viện VPMED Tân Hưng, trẻ được các bác sĩ chuyên khoa Nhi trực tiếp thăm khám, đánh giá mức độ bệnh và xây dựng phác đồ điều trị phù hợp. Với hệ thống trang thiết bị hiện đại cùng đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm, bệnh viện luôn đồng hành cùng cha mẹ trong việc chăm sóc và bảo vệ sức khỏe hô hấp cho trẻ.

Đừng chủ quan trước những dấu hiệu hô hấp bất thường ở trẻ nhỏ. Chủ động đưa trẻ đến Bệnh viện VPMED Tân Hưng ngay khi có triệu chứng để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, góp phần hạn chế biến chứng nguy hiểm.

Đặt lịch khám Bệnh viện VPMED Tân Hưng ngay tại đây: https://datlich.vpmed.vn/

BỆNH VIỆN VPMED TÂN HƯNG

Địa chỉ: Số 1 Tô Ngọc Vân, phường Tân Hưng, thành phố Hải Phòng

Tổng đài: 1900 58 88 58

Website: www.vpmed.vn