KHI NÀO NÊN ĐI TẦM SOÁT UNG THƯ TOÀN THÂN

I.Tầm quan trọng của việc tầm soát ung thư toàn thân

   Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), nghiên cứu và khảo sát đưa ra là khi ung thư được phát hiện ở giai đoạn sớm, tỷ lệ sống sót sau 5 năm có thể đạt tới 90% đối với một số loại ung thư như ung thư vú, đại tràng và phổi… Đặc biệt, nếu phát hiện ở giai đoạn tiền ung thư, người bệnh có cơ hội can thiệp sớm để ngăn ngừa tiến triển thành ung thư.

   Theo đánh giá của Bộ y tế: Số ca mắc ung thư tại Việt Nam đang có xu hướng tăng nhanh. Đây là căn bệnh nguy hiểm, có tỷ lệ tử vong cao. Tuy nhiên, nếu phát hiện sớm, nhiều loại bệnh ung thư vẫn có thể được chữa khỏi. Vì thế, việc tầm soát ung thư cần được quan tâm nhiều hơn nữa

    Ngoài việc phát hiện sớm ung thư, tầm soát định kỳ còn giúp giảm chi phí điều trị so với khi bệnh được phát hiện muộn. Đồng thời tầm soát ung thư cũng giúp phát hiện các dấu hiệu bất thường trước khi chúng phát triển thành ung thư; ví dụ như việc loại bỏ polyp đại tràng.

   Như vậy, tầm soát ung thư định kỳ là phương pháp giúp phát hiện bệnh sớm, góp phần bảo vệ sức khỏe, tiết kiệm chi phí điều trị và nâng cao chất lượng cuộc sống. Chính vì những lý do này, các chuyên gia y tế khuyến cáo nên thực hiện tầm soát ung thư định kỳ từ sau tuổi 40, tùy theo từng loại ung thư, hoặc sớm hơn nếu có yếu tố nguy cơ.

II. Ai nên tầm soát ung thư? 

   Tầm soát ung thư là cách chủ động bảo vệ sức khỏe và phát hiện bệnh trước khi có triệu chứng rõ ràng. Về nguyên tắc, ai cũng nên thực hiện tầm soát định kỳ, đặc biệt quan trọng với các nhóm sau:

  • Người từ 40 tuổi trở lên: Ở độ tuổi này có nguy cơ cao mắc ung thư nên cần khám định kỳ.
  • Người có tiền sử gia đình: Người có người thân bố mẹ, anh chị em mắc ung thư  như ung thư vú, buồng trứng, đại trực tràng… cần khám tầm soát ung thư.
  • Người lối sống không lành mạnh: Những người hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, chế độ ăn thiếu cân đối, ít vận động cần khám tầm soát ung thư.
  • Người làm việc trong môi trường độc hại: Thường xuyên tiếp xúc hóa chất, bức xạ nên khám tầm soát ung thư.
  • Người có triệu chứng bất thường: Giảm cân không rõ nguyên nhân, ho kéo dài, chảy máu bất thường (dạ dày, đại tràng, âm đạo), mệt mỏi kéo dài.
  • Người mắc bệnh lý nền: Viêm gan mạn tính, bệnh tự miễn nên chủ động khám tầm soát ung thư sớm. 

III. Tầm soát ung thư khi nào?

      Mọi người thường đặt câu hỏi khi nào cần khám tầm soát ung thư. Theo khuyến cáo của ngành y tế : Nên bắt đầu khám tầm soát ung thư khi còn khỏe mạnh. Tùy từng loại bệnh.

  • Tầm soát ung thư cổ tử cung với nữ giới ở độ tuổi từ 25 trở lên, ung thư vú từ 40-50 tuổi trở lên.
  • Tầm soát ung thư tiền liệt tuyến, đại tràng, dạ dày, gan… ở độ tuyển từ 40 tuổi trở lên

 Nên khám sức khoẻ định kỳ 6 tháng hoặc 1 năm một lần

IV. Tầm soát ung thư theo độ tuổi 

  1. Tầm soát ung thư trước 30 tuổi 

       Với những người dưới 30 tuổi, hầu hết chỉ cần kiểm tra sức khỏe tổng quát định kỳ và không cần thực hiện các xét nghiệm tầm soát ung thư chuyên sâu. Theo Hiệp hội Ung thư Mỹ, việc tầm soát ung thư ở độ tuổi này là không cần thiết trừ khi có các yếu tố nguy cơ đặc biệt, chẳng hạn như tiền sử gia đình hoặc lối sống không lành mạnh.

         Tuy nhiên, đối với những người mang yếu tố nguy cơ cao, nên tham khảo ý kiến bác sĩ để thực hiện các xét nghiệm tầm soát ung thư sớm hơn, từ đó giúp phát hiện và điều trị kịp thời nếu có bệnh lý. 

  1. Tầm soát ung thư sau 40 tuổi 

     Sau độ tuổi 40, nguy cơ mắc ung thư của cả nam giới và phụ nữ đều sẽ tăng lên, do vậy việc kiểm tra sức khỏe định kỳ là vô cùng cần thiết. Theo nghiên cứu từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tỷ lệ mắc ung thư ở các quốc gia phát triển gia tăng rõ rệt sau độ tuổi 40, và việc tầm soát ung thư đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện sớm và điều trị hiệu quả.

    Các xét nghiệm phổ biến cho nhóm tuổi này có thể bao gồm mammogram (tầm soát ung thư vú), nội soi đại tràng (tầm soát ung thư đại trực tràng), và chụp X-quang phổi cho những người có nguy cơ cao mắc ung thư phổi.

V. Tầm soát ung thư theo nhóm nguy cơ 

  1. Người có tiền sử gia đình mắc ung thư 

       Những người có người thân như: cha mẹ, anh chị em mắc ung thư, đặc biệt là các loại ung thư có yếu tố di truyền như ung thư vú, buồng trứng hoặc đại trực tràng, nên thực hiện xét nghiệm di truyền. Các xét nghiệm này giúp phát hiện các đột biến gen có liên quan đến ung thư, từ đó giúp bạn điều chỉnh lối sống và thói quen lành mạnh, đồng thời chủ động tầm soát sớm để giảm thiểu nguy cơ mắc ung thư trong tương lai. 

  1. Người có thói quen hút thuốc và uống rượu bia 

   Hút thuốc và uống rượu bia là hai yếu tố nguy cơ lớn đối với nhiều loại ung thư, đặc biệt là ung thư phổi, gan, và dạ dày. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), việc sử dụng thuốc lá là nguyên nhân hàng đầu gây ung thư phổi, còn rượu bia sẽ làm tăng nguy cơ mắc ung thư gan, vòm họng, và đại trực tràng.  

   Những người có thói quen hút thuốc hoặc uống rượu bia thường xuyên nên thực hiện tầm soát ung thư định kỳ, đặc biệt là các xét nghiệm phát hiện ung thư phổi, gan và dạ dày, để sớm phát hiện bệnh lý và điều trị hiệu quả. 

  1. Người béo phì hoặc có chế độ ăn uống kém lành mạnh 

  Béo phì và chế độ ăn uống không lành mạnh (ít rau, nhiều thực phẩm chế biến sẵn, thiếu vận động) là những yếu tố nguy cơ thường gặp trong ung thư.  

   Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng người béo phì có nguy cơ mắc các loại ung thư như ung thư vú, ung thư đại trực tràng, ung thư tử cung và ung thư thực quản cao hơn so với những người có trọng lượng cơ thể bình thường. Thêm vào đó, chế độ ăn uống thiếu chất xơ và nhiều thực phẩm chế biến sẵn làm tăng nguy cơ mắc ung thư đại tràng và các bệnh ung thư khác.  

   Những người trong nhóm nguy cơ này nên thực hiện tầm soát ung thư sớm và có kế hoạch thay đổi lối sống, cải thiện chế độ ăn uống và duy trì thói quen vận động để giảm nguy cơ mắc bệnh.

VI.Tầm soát ung thư theo giới tính 

   1.Nam giới nên tầm soát ung thư gì? 

     * Nam giới sau tuổi 40 có nguy cơ mắc một số loại ung thư phổ biến như ung thư tuyến tiền liệt, ung thư đại trực tràng và ung thư phổi. Trong đó, ung thư tuyến tiền liệt là một trong những loại ung thư thường gặp nhất ở nam giới lớn tuổi.  

   * Ung thư tuyến tiền liệt: Theo các nghiên cứu, nam giới từ 50 tuổi trở lên, đặc biệt là những người có tiền sử gia đình bị ung thư tuyến tiền liệt, cần thực hiện tầm soát để phát hiện bệnh sớm.  

 * Ung thư đại trực tràng: Nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng ở nam giới sẽ tăng dần theo độ tuổi. Theo nhiều nghiên cứu, nam giới từ 50 tuổi trở lên nên tầm soát ung thư đại trực tràng định kỳ. Đặc biệt, nếu nằm trong nhóm nguy cơ cao hoặc xuất hiện dấu hiệu bất thường như thay đổi thói quen đi tiêu hoặc có máu trong phân thì nên đi tầm soát sớm hơn. 

 * Ung thư phổi: Nam giới có tiền sử hút thuốc lá lâu dài có nguy cơ mắc ung thư phổi cao. Đây là yếu tố nguy cơ chính gây bệnh. Những người không hút thuốc nhưng thường xuyên tiếp xúc với khói thuốc (thuốc lá thụ động) cũng nên được tầm soát ung thư phổi định kỳ để phát hiện bệnh sớm.

   * Ung thư gan. Những người uống rượu nhiều, có lối sống không lành mạnh cần tầm soát ung thư gan. 

  1. Phụ nữ nên tầm soát ung thư gì? 

    Phụ nữ sau tuổi 40 cũng đối mặt với nguy cơ mắc một số loại ung thư phổ biến, trong đó ung thư vú và ung thư cổ tử cung là hai bệnh lý cần đặc biệt chú ý. 

  • Ung thư vú: Các tổ chức y tế khuyến cáo phụ nữ từ 40 tuổi trở lên nên bắt đầu thực hiện chụp nhũ ảnh định kỳ để phát hiện sớm ung thư vú. Tầm soát ung thư vú là hành động cần thiết đối với những phụ nữ có tiền sử gia đình, vì họ thường có nguy cơ cao hơn. 
  • Ung thư cổ tử cung: Phụ nữ từ 21 tuổi trở lên, hoặc sau khi quan hệ tình dục lần đầu, nên thực hiện xét nghiệm Pap smear và xét nghiệm HPV để phát hiện sớm các tế bào bất thường có thể dẫn đến ung thư cổ tử cung. 
  • Ung thư buồng trứng: Phụ nữ trên 40 tuổi,cần lưu ý các triệu chứng của ung thư buồng trứng, như cảm giác đầy bụng, đau vùng bụng dưới hoặc thay đổi thói quen đi tiểu. Nếu có dấu hiệu bất thường, nên thực hiện tầm soát để phát hiện bệnh sớm.

VII. Khám tầm soát ung thư tại Bệnh viện VPMED Tân Hưng, Thành phố Hải Phòng. 

        Bệnh viện VPMED Tân Hưng đã thành lập Khoa Ung bướu và Y học hạt nhân đáp ứng yêu cầu khám, chẩn đoán, điều trị các bệnh về ung bướu, ung thư…   

  •  Bệnh viện đầu tư hơn 200 trang thiết bị y tế hiện đại đảm bảo khám tầm soát ung thư từ giai đoạn sớm nhất khi còn là phân bào.
  • Hệ thống chụp PET/CT Biograph Horizon. PET-CT có khả năng phát hiện các tế bào ung thư nhỏ hoặc mới hình thành, giúp xác định chính xác vị trí, kích thước và mức độ lan rộng (di căn) của khối u, từ đó phân giai đoạn bệnh một cách hiệu quả
  • Máy chụp cộng hưởng từ (MRI) 1.5 Tesla, Máy CT scanner.
  • Hệ thống XQ số. 
  • Máy chụp X quang tuyến vú (mammography)
  • Hệ thống máy Siêu âm 3D,4D,5D kết hợp AI
  • Hệ thống nội soi ống mềm
  • Hệ thống máy xét nghiệm sinh hóa – miễn dịch, huyết học, vi sinh, sinh học phân tử tiên tiến
  • Các xét nghiệm, XQ, siêu âm… chẩn đoán phát hiện và  điều trị ung thư tại Bệnh viện VPMED Tân Hưng được hội chẩn với các chuyên gia đầu ngành về ung bướu. 
  • Hãy gọi Hotline 0976.091.115 để đặt lịch khám và tư vấn hỗ trợ. 

 Tài liệu tham khảo:

       – Quyết định Số: 3898/QĐ-BYT ” Hướng dẫn tầm soát ung thư vú”

       –   Quy định của Bộ Y tế về tầm soát ung thư gan (theo Quyết định 3129/QĐ-BYT năm 2020

       –   Quyết định 4825/QĐ-BYT năm 2018), tầm soát ung thư phổi

       – Quyết định 3792/QĐ-BYT năm 2024 về Tài liệu chuyên môn “Hướng dẫn dự phòng và kiểm soát ung thư cổ tử cung

Để lại một bình luận

▲
Chat Zalo 1900 58 88 58 Form liên hệ
×