BỆNH TIÊU CHẢY CẤP Ở TRẺ EM
Thời điểm giao mùa trẻ nhỏ dễ bị tiêu chảy cấp. Bệnh tiêu chảy cấp nếu không được điều trị kịp thời sẽ xảy ra tình trạng trẻ bị mất nước dẫn tới suy kiệt sức khoẻ, nhất là với trẻ dưới 2 tuổi. Vì vậy các bậc cha mẹ cần chú ý quan tâm chăm sóc trẻ khi trẻ đi ngoài phân lỏng trên 3 lần/ ngày gọi là tiêu chảy cấp.
Đây là tình trạng sức khỏe thường xuất hiện ở trẻ nhỏ, trong giai đoạn bé đang hoàn thiện hệ miễn dịch để thích nghi với môi trường xung quanh. Kèm theo đi ngoài phân lỏng trẻ có thể có sốt, nôn ói, chán ăn, đầy bụng, gầy sút nhanh và có dấu hiệu mất nước.
I. Nguyên nhân
- Do virut, đứng đầu do rotavirut gây bệnh thường vào mùa đông.
- Do vi khuẩn thường do Ecoli, lỵ trực trùng gây nên hội chứng lỵ.
- Ngoài ra một số nguyên nhân khác cũng gây tiêu chảy cấp: Trẻ bị viêm phổi, sử dụng kháng sinh kéo dài, những trẻ bị dị ứng với sữa…
- 80% trẻ mắc tiêu chảy ở lứa tuổi 24 tháng.
- Tập quán làm tăng nguy cơ tiêu chảy cấp do:
- Cho trẻ bú chai hoặc không nuôi con bằng sữa mẹ 4-6 tháng đầu
- Cai sữa trẻ quá sớm
- Thức ăn bị ô nhiễm
- Không vệ sinh tay trước khi ăn
II. Dấu hiệu khi trẻ bị tiêu chảy cấp cha mẹ cần biết
+ Trẻ vẫn tỉnh táo, ăn uống được: Trẻ chưa bị mất nước
+ Trẻ kích thích, mắt trũng, khát nước: Trẻ có bị mất nước
+ Trẻ li bì, khó đánh thức, mắt rất trũng, uống kém hoặc không uống được: Trẻ có mất nước nặng.
III. Phương pháp điều trị
Do trẻ tiêu chảy nước mất qua đường phân, trẻ nôn và sốt.
Trẻ bị tiêu chảy có thể điều trị tại nhà:
+ Trường hợp trẻ chưa có dấu hiệu mất nước
Cho trẻ uống nước ORESOL sau mỗi lần đi ngoài:
Dưới 2 tuổi: 50-100ml. Uống từng thìa
Trên 2 tuổi: 100-200ml. Uống từng ngụm
Nếu trẻ nôn nghỉ 10 phút cho trẻ uống tiếp.
+ Trường hợp trẻ có mất nước
Cho trẻ uống ORESOL trong 4 giờ: cân nặng x 75ml.
Theo dõi nếu trẻ đỡ tiếp tục điều trị tại nhà. Nếu trẻ nặng lên cho trẻ khám nhập viện.
IV. Chế độ ăn khi trẻ bị tiêu chảy cấp
+ Nếu trẻ còn bú mẹ vẫn tiếp tục cho bú mẹ
+ Nếu trẻ ăn sữa ngoài tiếp tục cho ăn sữa đó, không pha loãng sữa.
+ Khẩu phần ăn hàng ngày vẫn duy trì
+ Khi trẻ khỏi tiêu chảy cho ăn thêm 1 bữa/ngày trong vòng 2-4 tuần.
V. Trẻ cần khám và nhập viện ngay khi nào?
+ Trẻ có dấu hiệu mất nước nặng có biểu hiện khô môi, trẻ không tỉnh táo, li bì, co giật, hôn mê
+ Trẻ nôn nhiều, đi ngoài nhiều lần
+ Bù dịch đường uống không hiệu quả
+ Sốt cao, toàn trạng mệt mỏi, ăn kém
+ Phân có nhày máu.
VI. Phòng bệnh tiêu chảy cấp cho trẻ.
+ Nuôi con bằng sữa mẹ, cho trẻ bú ngay sau sinh, bú mẹ hoàn toàn 6 tháng đầu.
+ Rửa tay sạch sẽ khi chăm sóc trẻ. Tập cho trẻ thói quen rửa tay thường xuyên trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi chơi đùa.
+ Cho trẻ ăn thực phẩm sạch, nấu chín kỹ, bảo quản đúng cách
+ Tiêm phòng đầy đủ theo chương trình tiêm chủng mở rộng
+ Để chủ động bảo vệ và ngăn ngừa trẻ bị tiêu chảy cấp các bậc cha mẹ nên cho trẻ đi uống vacxin phòng bệnh tiêu chảy do rotavirut đủ 2 liều cách nhau 4 tuần ở lứa tuổi từ 6 tuần đến trước 6 tháng tuổi.
